در پی تحوّلات حاصل از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، بسیاری از آرشیوهای دولتی که تا پیش از این واقعه دور از دسترس قرار داشتند، بر پژوهشگران و اهل تاریخ باز شدند. بلشویک‌ها و نهضت جنگل یکی از نخستین نتایج این گشایش تاریخی است که در آن، گوشه‌های پنهان و ناگفتۀ ملاحظات و برنامه‌ریزی‌هایی که در بهار سال 1299 به اشغال بندر انزلی و مداخلۀ نظامی و سیاسی بلشویک‌ها در نهضت جنگل منجر شد، مورد بررسی قرار گرفته است.